Terug naar Tokyo & Japanse eigenaardigheden, deel 2

Ik ben alweer bijna klaar om Takayama achter me te laten. Vandaag heb ik de belangrijkste sights gezien; de oude houten huisjes in smalle straatjes, het festival museum (waar ik een cassettebandje als audioguide kreeg, erg grappig), de winkeltjes en het openlucht museum. Takayama is echt een aandoenlijk plaatsje, maar langer dan dit hoef ik er niet te zijn. Morgenochtend ga ik met de trein (natuurlijk met de trein) terug naar mijn beginpunt: Tokyo. Op Shinjuku station heb ik weer met Naoko afgesproken, net als de dag dat ik aankwam. Nu is het alleen toch wat anders, ik kén Shinjuku ondertussen en hoef niet meer te wennen aan de drukte en de 10 uitgangen. 's Avonds gaan we voor het laatst uit eten en dan vertrek ik met mijn bagage naar mijn capsule hotel in Komagome. Ik betwijfel of ik daar nog een internet-mogelijkheid heb, dus ik vrees dat dit mijn laatste update uit Japan is. Dinsdagmorgen ga ik lekker vroeg (een uur of 7) naar Narita en dan kom ik om 16.25 Nederlandse tijd weer aan op Schiphol.
Maar ik mag van mezelf nog niet te veel bezig zijn met weggaan; ik ben immers nog steeds in Japan! Daarom dus nog even deel 2 van mijn Japanse eigenaardigheden:

16. Zelfs de meest officiele aankondigingen en aanduidingen (van bijvoorbeeld de politie) worden gedaan met schattige cartoons.

17. Als mensen hier even willen relaxen terwijl er geen bankje in de buurt is, gaan ze op hun hurken zitten. Lijkt mij dus helemaal niet comfortabel en ik vind het er eerder uitzien alsof er geen wc in de buurt is...

18. Het aantal dikke mensen dat ik gezien heb is op één hand te tellen.

19. Iedereen heeft een gigantische telefoon. Less is duidelijk niet more! Ik zag zelfs twee kinderen van een jaar of 3 foto's maken met hun gigantische mobieltjes. Grappig is wel dat het in de trein echt not done is om te bellen, dat doe je in de tussencompartimenten. Ze roepen ook om dat je telefoon op stil moet in de trein en zelfs helemaal uit in de buurt van de priority seats (waarom is mij niet helemaal duidelijk..).

20. Vendingmachines. Op iedere straathoek (of eigenlijk: om de 2 meter), staat een automaat met drinken. Best handig, hoewel het af en toe wel een beetje vreemd is zo'n automaat naast een eeuwenoude tempel te zien.

21. Handschoenen. Buschauffeurs, treinmedewerkers, winkelbediendes.. smetvrees alom!

22. Hele Hoge Hakken. Vrouwen dragen ze hier altijd, of je nu gaat bergwandelen of gaat winkelen...

23. Roken mag in veel plaatsen niet op straat, maar wel in restaurants en cafees.

24. Kleine handdoekjes voor het afvegen van zweet. Bijna iedereen heeft er wel één bij zich, heel opvallend!

Er is vast nog veel meer raar hier in Japan.. maar het is opvallend hoe snel ik er aan gewend ben. Met een beetje hulp van Naoko en mijn Lonely Planet kon ik me eigenlijk vanaf dag 1 goed redden hier. Japan is een erg makkelijk te bereizen land; de treinen zijn duidelijk met aankondigingen in het Engels, de mensen zijn vriendelijk en het is ook nog een van de veiligste landen ter wereld. En als ik dan toch een promo-praatje houd: van grote, drukke, hypermoderne steden totaan kleine plaatsjes die alleen bestaan uit rijstplantages, van eeuwenoude tempels en schrijnen totaan rivieren, bergen en bossen.. Japan heeft het allemaal. Ik kan het iedereen aanraden!

Tot in Nederland!

Kedeng kedeng

Aangezien ik vandaag het grootste gedeelte van de dag in de trein heb gezeten (van Matuse naar Takayama), is dit wellicht een goed moment de Japanse treinen te beschrijven. Allereerst: the Japanese know how it's done. De treinen zijn in praktisch alle opzichten goed geregeld. Het begint op het perron, waar -zoals eerder beschreven- de passagiers nette rijen vormen om de trein binnen te gaan. Vervolgens komt de trein op tijd. Ik heb gelezen dat 99% van de treinen binnen de aangegeven minuut aankomt en vertrekt. In alle shinkansen (de "bullet trains" die naar mijn idee een beetje variëren van intercity tot TGV) zijn gereserveerde en niet-gereserveerde wagons. Dat reserveren gaat trouwens heel makkelijk: je loopt naar de balie, zegt waar je heen wilt en het is geregeld. De stoelen zijn erg comfortabel, kunnen altijd achterover en er is veel beenruimte. Net als in een vliegtuig heb je je eigen tafeltje en soms ook een bekerhouder in je stoel. Het is echt een beetje als businessclass vliegen. Daar komt bij dat er ook nog eens veel faciliteiten aan boord zijn: wasruimtes, een wagon met afsluitbare compartimenten voor groepen en families, een stiltewagon waar ze geen aankondigingen doen, "office seats" met stopcontacten en grotere tafels, drank-automaten, telefoons en ook een multi-purpose room bedoeld voor bijvoorbeeld het verschonen van baby's, het aantrekken van andere kleren, het geven van borstvoeding en voor als je je niet lekker voelt. Om het kwartier komt er een mevrouw met eten en drinken langs (net als een stewardess erg netjes gekleed). Aan comfort dus geen gebrek in de trein!
De "normale" treinen (niet-shinkansen) zijn meer te vergelijken met stoptreinen. Een slimme feature in die treinen vind ik het omdraaien van de rugleuningen, zodat iedereen altijd vooruit kan rijden en je zelf 2 of 4-zitjes kan creeëren. Nu ik er over nadenk, rijd je in de shinkansen ook altijd vooruit.. Die zullen op de eindstations dan wel rondjes maken ofzo.
De shinkansen zien er ook erg futuristisch uit. De "cockpit" is helemaal gestroomlijnd, erg spannend. In de nozomi (de allersnelste) mag ik met mijn railpass jammergenoeg niet. Op stations zie ik ze wel eens voorbij rijden en dat is toch ook wel indrukwekkend!

De enige twee nadelen van de trein zijn: 1. Na 24.00 uur gaan ze niet meer. Dat is voor mij geen probleem, maar voor zakenlieden soms wel. Na het missen van de laatste trein zul je eenvoudigweg ergens moeten blijven slapen (in bijvoorbeeld een capsule...).
2. De riedeltjes en aankondigingen. Ik heb er eerder over geschreven, maar enough with the sound already! Wat dat betreft is die stiltewagon wel echt een uitkomst, maar ik weet niet of ik dat wel aandurf.. Dan mis ik mijn stations misschien wel... Dat is namelijk wel een groot voordeel: alles wordt ook in het Engels omgeroepen.

Vanavond ben ik dus aangekomen in Takayama, een dorp in de bergen. Het ziet er, zo ver ik dat nu gezien heb, allemaal erg charmant en leuk uit. Morgen ga ik het eens wat grondiger bekijken. Ik slaap in een leuk hostel, in een tempel. Het heeft ook echt een grote gebedsruimte en een Zen-tuin. Er is zelfs een donkere kelder waar je, als je de blokken op de muur volgt, bij een sleutel uitkomt die je "toegang geeft tot het paradijs". Ik vind het een beetje te veel The Beach for my taste, maar het is in ieder geval wel bijzonder. Ik heb ook een kamer voor mezelf, erg ruim en met een bank. De bank is zeer jaren '70, maar ik ben allang blij dat ik even niet op de grond hoef te zitten. Langzaam aan loopt mijn Japan trip op z'n einde; maandag ga ik weer naar Tokyo voor mijn laatste nachtje (in een capsule!). Bizar hoe snel de tijd gaat en ook bizar hoeveel ik gezien heb in de afgelopen 3 weken.. Maar het is er de tijd nog niet voor om terug te gaan kijken, eerst maar eens wat sightseeing in Takayama!

Japanse eigenaardigheden, deel 1

1. Karaoke...

2. Buigingen. Voordat het treinpersoneel hier een wagon binnengaat of verlaat, maken ze eerst een buiging. Zij niet alleen natuurlijk, er wordt veel gebogen. Ik houd het bij een uitvergrote hoofdknik.

3. Mondkapjes.

4. Plaatjes van het eten. Waar in Nederland alleen de slechtste snackbars foto's van hun eten hebben, is het hier raar als dat niet zo is. Veel restaurants hebben ook een etalage buiten, met opgemaakte borden met eten. Hoe ze dat doen weet ik niet, want veelal staan de borden rechtop...

5. Paraplu's tegen de zon.

6. De nette rijen voor het binnengaan van een trein of metro. Op de perrons staat precies aangegeven waar de deuren zullen komen, dus daar vormen de Japanners keurig rijtjes twee-aan-twee.

7. Vochtige doekjes voor het eten. Zelfs bij de Starbucks!

8. Wc's... met knopjes voor de douche-functie, föhnfunctie, bidetfunctie, geluidmaakfunctie en met kraantjes die gaan lopen zodra je doorspoelt. Overigens is een wc-brilverwarmer ook helemaal niet raar, evenals een soort badstoffen hoes om de bril.

9. Lekker die noedels opslurpen...

10. Zakenmannen die in de trein manga's lezen en in hun vrije tijd in game-arcades zitten.

11. Love hotels, waar je kamers per uur kunt huren bedoeld voor jonge mensen die nog bij hun ouders wonen.

12. Jonge mensen die zelfs nadat ze afgestudeerd zijn nog bij hun ouders wonen.

13. Geluid.. overal geluid! Over het algemeen klinken de trein-aankondigingen als gespeeld door kinderen na hun eerste xylofoon-les. De eerste drie dagen in Tokyo dacht ik ook dat mijn telefoon afging zodra de stoplichten op groen sprongen.

14. De manier van de datum opschrijven. Sowieso doen ze eerst het jaar, dan de maand en dan de dag, maar het jaar wordt ook nog wel eens aangeduid als 21. Dat blijkt te refereren aan het aantal jaar dat de huidige keizer op de troon zit. Ik stel voor dat wij 2009 "Beatrix 29" gaan noemen.

15. Het roepen naar obers. In plaats van subtiel oogcontact te maken of je hand op te steken, roep je hier gewoon dwars door het restaurant "sumimasèèèèèn!" (pardon).


P.S. Vandaag ben ik naar Miyajima gegaan; echt erg leuk! Voor het eiland, dat eigenlijk Itsuku-shima heet, staat de bekende "drijvende poort". Dit is zo ongeveer het meest gefotografeerde icoon van Japan. Ook in real life erg leuk om te zien! Ook heb ik op dat eiland nog even een berg beklommen (oké oké, ik ben eerst met gondels naar boven gegaan, maar het was vanaf daar nog steeds een hike van ongeveer 25 minuten naar de top). Vooraf waarschuwden ze voor apen en slangen, maar ben vooral erg blij dat ik die laatste niet gezien heb... Morgen vertrek ik naar Matsue, wat ongetwijfeld weer heel anders is!

Little Boy en de hibakusha

'Nieuwe dag, nieuwe kansen' dacht ik vanmorgen in de trein van Kumamoto naar Hiroshima. Gisteren verliep mijn dag niet helemaal zoals gewenst, maar inderdaad; vandaag was weer een leuk dagje. Gisteren kwam ik aan in Kumamoto, waar de eigenaar van mijn ryokan me van het station kwam ophalen. In Europa of Amerika zou ik niet zomaar bij een wildvreemde man in de auto stappen, maar in Japan ligt dat anders. De eigenaar runt praktisch een taxibedrijf; hij brengt en haalt al z'n gasten naar het station als ze ergens heen willen. Na mijn spullen te hebben gedumpt ben ik afgereisd naar Aso, om daar de grootste vulkaankrater ter wereld te aanschouwen. Echter, het was totaal bewolkt en regende en waaide heel hard toen ik na een lange reis daar aankwam. Ik had geen slechter moment kunnen kiezen! Het Aso Vulcano Museum was best aardig, maar daar kwam ik toch niet voor. Op de plaatjes en films zag het er ook erg mooi uit, maar zelf heb ik er dus geen klap van gezien. Zonde!

Het enige leuke aan mijn trip was dat ik daar in het museum een tevens gestrand jong stel uit New York leerde kennen. We konden mooi onze frustratie delen en het bleken hele sympathieke, enthousiaste mensen. Ik wist dat ze vandaag net als ik zouden afreizen naar Hiroshima, maar had niet gedacht ze nog te zien. Maar jawel! Vandaag kwam ik ze hier tegen, wat natuurlijk erg grappig was.

Hiroshima is overigens boeiend op een totaal ander niveau dan ik tot nu toe in Japan heb gezien. Ik heb vanmiddag het Peace Memorial Museum bezocht, wat een boeiende blik werpt op de bizarre gebeurtenis van 6 augustus 1945; de atoombom. In het museum wordt het Hiroshima van vóór de atoombom beschreven, de aanloop er naar toe, de dag zelf en de gevolgen. Vooral dat laatste vond ik erg indrukwekkend, volgens mij heeft deze stad nog steeds te kampen met de gevolgen. Over een niet al te lange tijd zijn er geen mensen meer in leven die het hebben meegemaakt en ik snap dat er hier gevreesd wordt dat er dan een grote afstand ontstaat tussen de bevolking en de gebeurtenis.
Voor ik naar het museum ging ben ik eerst het park rondgelopen. Het staat vol monumenten, o.a. een vuur dat pas uit zal gaan als er geen nucleare wapens meer zijn in de wereld. Misschien ben ik pessimistisch, maar of dat ooit zal gebeuren... Ook staat er het Children's Peace Monument, geinspireerd door het hartverscheurende verhaal van Sadako Sasaki. Sadako kreeg op 10-jarige leeftijd leukemie en besloot 1000 kraanvogels te vouwen (kraanvogels staan symbool voor een lang en gelukkig leven). Na de eerste 1000, poogde ze er nog eens zoveel te vouwen. Dat heeft ze echter niet meer gered, maar haar klasgenoten zijn doorgegaan met vouwen. Nu is er een monument en nog steeds vouwen kinderen uit heel Japan kraanvogels, die om het monument bewaard worden.


In het park werd ik om de 5 meter aangesproken door groepjes schoolkinderen (alweer!), die vandaag een vredesproject deden. Ze maakten foto's, gaven me hele schattige 'peacemessages' (veel kraanvogels met onbegrijpelijke Engelse teksten) en stelden me vragen. Het was eigenlijk onmogelijk antwoord te geven op hun onbedoeld lastige vragen, laat staan dat ik dat in voor hun verstaanbaar Engels wist te doen. Toen ik aan de 13- en 14-jarigen vroeg wat hún ideeën waren over het creeëren van wereldvrede was het antwoord kort maar krachtig: "friendship". Waarom hebben we daar niet eerder aan gedacht?

Huis ten Bosch is your own utopia

Vandaag was een erg grappige dag! Ik had gehoord over een "Dutch theme park" in de buurt van Nagasaki en dat kon ik natuurlijk niet missen. Ik had me een Madurodam-achtig park voorgesteld, maar in plaats daarvan is Huis ten Bosch echt een gigantisch park (152 hectare...) met levensechte gebouwen (slechts iets kleiner dan in het echt). Zeer bizar en erg grappig. Het is haast vergelijkbaar met Disneyland, want ook hier staan allemaal hotels omheen (in Nederlandse stijl) en kan je meerdaagse passen kopen. Heb nog geprobeerd een kortinkje op de entree te bedingen vanwege mijn nationaliteit, maar daar waren ze helaas toch niet helemaal voor in. Via Breukelen (Nijenrode), langs Kinderdijk en Wassenaar ben ik naar "Nieuwstad", "Binnenstad" en "Museumstad" gelopen. Daar zijn complete straten en pleinen nagemaakt. Ik heb de dom beklommen (hm, de vorige keer dat ik er was hadden ze nog geen lift...) en ben via Spakenburg doorgelopen naar Huis ten Bosch. Het absurdste is vooral hoe serieus alles genomen wordt; kaaswinkels, een complete haven en boten over de "grachten"... Op weg naar de dom zag ik zelfs een bruiloft! Ik kan me niet voorstellen dat je in een attractiepark gaat trouwen... Tegelijkertijd begrijp ik wel wat de Japanners hier leuk en mooi vinden; Nederland zoals hier neergezet is een beetje terug in de tijd. Terug naar een geschiedenis die ze hier natuurlijk sowieso niet kennen. Daar komt bij dat de klompen, molens, tulpen en Nijntje het toch al goed doen in dit land. Alle gene totaal voorbij ben ik zelfs in de rij gaan staan om met Nijntje op klompen op de foto te mogen. Ach ja... dit was een kans die ik niet kon laten schieten. Ik merkte trouwens wel dat ze een beetje moeite hebben Nederland en Duitsland uit elkaar te houden (getuige o.a. het restaurant "Guten Appetit"), maar tsja, wij hebben misschien hetzelfde met China en Japan. Al met al heb ik echt vol verbazing rondgelopen, af en toe zelfs hardop lachend.

Dit is wat op hun plastic zakjes staat:

Huis ten Bosch has crossed the border of Holland. Leading to a place nobody has seen yet. To a place of dreams carrying the torch of Europe. Flowers are in full bloom at all seasons, and festivals are everywhere to express the joy of life. People always gather, become residents of this kingdom, leave their mark, and take their happy memories home. Joy, happiness, healing and relaxation. Huis ten Bosch is your own utopia. The sacred crest of lions facing the crown is the symbol of our dedication of the utopia.
Overigens ben ik gisteren nog in Himeji geweest, waar een groot kasteel uit de shogunate-tijd staat. Hoewel ik "dat het zo mooi is als de kersenbloessem in bloei staat" al niet meer kan horen, kan ik me wel voorstellen dat het kasteel er dan inderdaad erg mooi uitziet. Het was van de buitenkant overigens wel boeiender dan van binnen; dat was vooral hout en de kamers werden met name gebruikt voor wapenopslag... Nu slaap ik nog één nachtje in Fukuoka/Hakata en ga ik morgen op weg naar Kumamoto. Ben vanavond ook nog eventjes in Nagasaki geweest, maar ik had vanwege de regen eigenlijk niet zoveel zin er rond te gaan dwalen. Veel meer dan de 500 meter om het station heb ik dan ook niet gezien... Na ja, geloof niet dat ik te weinig zie!

See no evil, hear no evil, speak no evil

De highlights van de afgelopen dagen op een rijtje:

1. Mijn eerste onsen ervaring. Ik was allereerst erg blij dat ik met Naoko was, zodat zij me kon laten zien hoe alles moest. Van te voren was ik me nogal bewust geweest van mijn... Westerse lichaam naast al die minuscule Japanners, maar het viel echt alleszins mee. Het was boeiend om te zien hoe het allemaal gaat: eerst stop je je schoenen in een kluis, die sleutel breng je dan naar de balie die daar wordt ingewisseld tegen een andere sleutel. In een kleedkamer kleed je je uit en stop je je kleren in een kluisje. Dan ga je naar binnen; eerst was je je in een (niet afgesloten) hokje, zittend op een krukje. Je kleine handdoekje maak je nat met koud water en dan doe je gewoon lekker je ding: bubbelbad, buitenbad, koud bad, op een ligstoel liggen, in de sauna. Het is eigenlijk een soort beautyfarm-idee, met iets striktere gebruiken vooraf. Nu ik dit heb meegemaakt ga ik misschien volgende week -na nog een week lopen- wel in mijn eentje.

2. Vanmorgen ben ik bij Fushimi-Inari geweest. Gisteren deed ik al een eerste poging, die ik toen het Zeer Hard begon te regenen maar opgaf. De regen duurde echter maar kort en vandaag ben ik nog eens gegaan; ben erg blij dat ik dit toch nog gezien heb! Bij deze schrijn staan honderden rood-zwarte poorten over een lengte van 4 km, zoals ook te zien is in Memoires of a Geisha. Ik was van plan gewoon even een kijkje te gaan nemen, maar deed uiteindelijk een nogal fikse bergwandeling onder de poorten. Enigszins bezweet kwam ik bij een schitterend uitkijkpunt, waar het een stuk rustiger was dan beneden (aftaaiers!). Het was zeer de moeite waard, in de bergen, omringd door groene bomen, bergstroompjes en later zelfs een (berg)meer. Ik had wel wat medelijden met/respect voor de mensen die werken in de restaurantjes op de berg. Die (vooral oudere) mensen moeten iedere dag al die trappen opklimmen!


3. Vanmorgen heb ik trouwens mijn eerste echte Japanse ontbijt ervaren. De eigenaresse van de ryokan waar we nu verblijven (wederom erg leuk! We hebben een erg grote kamer met een serre/theehoekje), maakt zelf het ontbijt en doet om de dag Japans en Westers. Ik vond het Japanse ontbijt wonderbaarlijk veel op een Japanse lunch of een Japans diner lijken: tofu-soep, rijst, een soort omelet, augurken en komkommer, bonen en een soort zeewier/sesam-mixje. Nu is tofu sowieso niet mijn favoriet, ongeacht de vorm en het moment van de dag.. maar tofu-soep om 9 uur 's morgens vind ik toch echt wat te ver gaan....

4. Na dat ik bij de rode poorten was geweest, ben ik doorgegaan naar Nara. Weer een hele indrukwekkende trip! Nara werd in 710 de eerste echte hoofdstad van Japan. Na 75 jaar werd die echter alweer verplaatst naar Kyoto (en daarna naar Kamakura en toen naar Edo (nu bekend als Tokyo)), maar er is nog veel uit die tijd te zien. Praktisch alle bezienswaardigheden liggen in Nara-koen, een groot park waar 1200 herten los rondlopen. De main sight is de Todai-ji. Dit is het grootste houten gebouw ter wereld en is in één woord echt gigantisch. In de hal staat een eveneens gigantisch Buddha-beeld. Het bronzen beeld is 16 meter hoog en gemaakt van 437 ton brons en 130 kg goud. Voor de hal werd ik nog aangesproken door een groepje schoolkinderen (die wederom nogal omnipresent waren), die met me op de foto wilde. Ik ben een celebrity!
De Nigatsu-do vond ik ook zeer indrukwekkend, met name vanwege het geweldige uitzicht over Nara. Vanavond hebben Naoko en ik gegeten in Osaka, een Tokyo-achtige stad (maar uiteraard toch weer anders). Heb ik dat ook weer gezien!


Morgen gaat mijn solo-avontuur dan echt beginnen! Via Himeji ga ik naar Fukuoka/Hakata (deze stad heeft twee namen, zeer verwarrend), waar ik 2 nachten in een hostel verblijf. Ik geloof dat ik me redelijk aardig kan redden alleen, maar met Naoko was het natuurlijk wel erg makkelijk... Gelukkig zien we elkaar volgende week maandag, op mijn laatste avond, nog in Tokyo. Ik ben benieuwd...!

Groene thee...

Warme groene thee, koude groene thee, groene thee ijs, groene thee saus, groene thee zout, groene thee brood, groene thee koekjes, groene thee gebak, groene thee chocolade, groene thee voor over de rijst, groene thee jam, groene thee chips, groene thee knoflookbrood, groene thee parfait, groene thee pudding, groene thee slagroom, groene thee kwarktaart, groene thee cocktails, groene thee yoghurt, groene thee in noedelsoep, groene thee pasta, groene thee salade dressing....